Kennisbank — Mythe-onderzoek

Werkt een warmtepomp wel zonder vloerverwarming?

De claim

Een warmtepomp werkt alleen met vloerverwarming en alleen in een nieuwbouwhuis. Mijn jaren 80 huis is dus ongeschikt.

Waarom mensen dit geloven

Tien jaar geleden klopte deze claim grotendeels. De eerste generatie warmtepompen (R-410A, lucht-water) leverde maximaal 55°C wateruitlaat. Bestaande radiatoren — vaak gedimensioneerd op 70–80°C — werden dan koud. Vakmannen, blogs en de installatiebranche herhaalden daarom: 'eerst isoleren, dan vloerverwarming, dan pas een warmtepomp'. In 2026 klopt dat verhaal niet meer. Nieuwe R-290 hoge-temperatuur warmtepompen leveren 75°C — meer dan een cv-ketel doorgaans nodig heeft.

Wat de cijfers zeggen

Spec-vergelijking voor de Daikin Altherma 4 H (R-290, EPSKS04 — directe data uit de 2026-catalogus):

Max. wateruitlaat70 °C
SCOP bij 35°C aanvoer (vloerverwarming)5,03
SCOP bij 55°C aanvoer (radiatoren)3,69
Capaciteit (nominaal)5,25 kW
KoudemiddelR-290

Wat betekent dit concreet? Bij –10°C buitentemperatuur kan de Altherma 4 H water leveren tot 65–70°C. Voor een jaren 80 woning met label C/D is 55°C voldoende — bij extreme kou activeert het toestel automatisch een hogere stand zonder dat de COP onder 2,5 komt.

Voorbeeld uit de praktijk

Familie Van Dijk uit Eindhoven heeft een jaren 70 hoekwoning met paneelradiatoren uit 1985. Geen vloerverwarming, geen plannen om die te leggen. Onze schouw bevestigde: bestaande radiatoren leveren bij 55°C aanvoer 95% van de warmtevraag; alleen de slaapkamer-radiator (ondergedimensioneerd) is vervangen voor €280. De Altherma 4 H 8 kW draait sindsdien op 50–55°C met SCOP 3,8 en een gasrekening van €0.

Wat betekent dit voor jou?

Vergeet de oude regel 'eerst vloerverwarming, dan warmtepomp'. Voor 80% van de Nederlandse woningen werkt een hoge-temperatuur Altherma 4 H direct op bestaande radiatoren. Het rendement is iets lager dan op vloerverwarming, maar nog altijd 2-3× zo efficiënt als gas. De vervangingskosten van vloerverwarming (€80–€120/m², dus €8.000–€15.000 voor een woning) bespaar je volledig.

Bronnen

Klaar voor de volgende stap?

Doe de huischeck in 2 minuten

Veel gestelde vervolgvragen

Welke warmtepomp werkt zonder vloerverwarming?

De Daikin Altherma 4 H levert wateruitlaat tot 75°C en werkt prima op bestaande radiatoren — ook gietijzeren of stalen modellen uit de jaren 70/80. Ideaal voor woningen die (nog) niet volledig geïsoleerd zijn.

Daalt het rendement op hogere temperaturen?

Ja: bij 35°C is SCOP ~5,03; bij 55°C zakt het naar ~3,69 (gematigd klimaat, EU Ecodesign). Maar zelfs op 55°C is de warmtepomp 2-3× efficiënter dan een gas-cv en bespaar je nog steeds 40–50% op de stookkosten.

Moet ik mijn radiatoren vervangen?

Meestal niet — alleen probleem-radiatoren in slaapkamers (bij ondermaats vermogen). Vervangen door grotere paneelradiatoren of laag-temperatuur convectoren kost €150–€400 per kamer.